Designpunt lanceert eerste Jaarboek over Vlaams design
Designpunt, het Vlaams expertisecentrum voor de hedendaagse designcultuur, pakt uit met een nieuw initiatief. Binnen het kader van Design Fest Gent lanceert het op 7 oktober 2026 het eerste jaarlijkse overzicht van de Vlaamse designsector. Dit jaarboek werd samengesteld op basis van selecties door twee onafhankelijke vakjury’s. Het bundelt 52 geselecteerde ontwerpprojecten en zeven nieuw geschreven essays die samen een beeld schetsen van de hedendaagse Vlaamse ontwerppraktijk.
Volgens Designpunt wil het opmerkelijke projecten documenteren, relevante ontwikkelingen zichtbaar maken en ruimte creëren voor reflectie over de Vlaamse ontwerpcultuur. De editie 2024–2026 moet het begin vormen van een jaarlijkse referentiereeks die de evolutie van de sector doorheen de tijd moet documenteren.
52 geselecteerde projecten
Een onafhankelijke jury, bestaande uit Evelien Bracke (Design Museum Gent), Christian Oosterlinck (Flanders District of Creativity), Francis Carpentier (CIVA), Jeroen Junte (designjournalist), Heleen Van Loon (LUCA School of Arts), Inge Vranken (ex-medewerker Design Vlaanderen) en Ils Huygens (curator en auteur), selecteerde uit een open call 52 projecten en 7 essays. Projecten werden beoordeeld op hun conceptuele scherpte, maatschappelijke relevantie, authenticiteit, materiaalintelligentie, culturele betekenis en hun vermogen om verbindingen te leggen tussen mensen, systemen en hun omgeving.
De geselecteerde projecten zijn zeer uiteenlopend, maar toch zien we duidelijke tendensen. Opvallend is de hernieuwde aandacht voor materialen, vakmanschap en maakprocessen. Daarnaast benaderen veel ontwerpers ecologische uitdagingen via materiaalonderzoek, circulariteit en hergebruik. Een derde terugkerend thema is design als sociale praktijk die verbinding creëert tussen mensen en gemeenschappen. Tegelijk nemen heel wat projecten een uitgesproken kritische houding aan tegenover bestaande systemen en maatschappelijke structuren. Tot slot keren thema’s als zorg, vertraging, herinnering en betekenisgeving opvallend vaak terug. Stilistisch merken we een – typisch Belgische – uitgepuurde vormentaal, een uitgesproken aandacht voor materiaalexpressie en een sobere esthetiek waarin kleur en vorm tot hun essentie worden herleid.
Essays
Het Jaarboek Design maakt daarnaast ook ruimte voor verdieping en discoursontwikkeling. De zeven opgenomen essays (geselecteerd door een jury bestaande uit Amelie Rombauts (Knack Weekend), Jan Denolf (ex-uitgever Ludion), Karolien De Clippel (Modemuseum Hasselt) en Maarten Statius Muller (Statius PR)) bieden een blik op de ideeën, spanningen en mogelijkheden die het hedendaagse ontwerpveld vormgeven. Vanuit hun eigen invalshoeken onderzoeken de auteurs (Zsuzsanna Böröcz, Fabienne Beernaert, Cristina Bargna, Thomas Valcke, Ingrid Allaerts, Nel Verbeke en Vlad Ionescu) hoe design zich verhoudt tot de uitdagingen van onze tijd: ecologische verandering, technologische versnelling, sociale verbondenheid, culturele identiteit en de zoektocht naar nieuwe vormen van betekenisgeving.
Het boek toont een ontwerpcultuur die zich niet uitsluitend richt op vormgeving, maar steeds nadrukkelijker bezighoudt met processen en relaties: tussen mens en materiaal, tussen individu en gemeenschap, tussen verleden en toekomst, tussen project en systeem en tussen ontwerp en de bredere maatschappelijke context waarin het ontstaat.
Met deze eerste editie wil Designpunt de basis leggen voor een jaarlijkse referentiereeks die de evolutie van de Vlaamse designcultuur zichtbaar maakt. Het jaarboek wil niet alleen registreren wat vandaag gebeurt, maar ook het gesprek over de toekomst van design blijven voeden. Het werk is vanaf 1 oktober verkrijgbaar in diverse boekhandels en kost 35 euro.
Over Designpunt
Designpunt brengt ontwerpers, organisaties, onderzoekers, curatoren, onderwijs en beleid samen rond één gedeelde ambitie: een sterker en beter verbonden designlandschap in Vlaanderen. Via kennisopbouw, praktijkondersteuning, talentontwikkeling, publicaties, tentoonstellingen en activiteiten wil Designpunt reflectie, zichtbaarheid en artistieke ontwikkeling stimuleren. Het expertisecentrum is ingebed in Design Museum Gent en werkt vanuit een netwerkmodel samen met partners in binnen- en buitenland.
